Köşe Yazıları Sağlık

TRUMAN SENDROMU

TRUMAN SENDROMU
Gökkuşağı Köşesi Banner

Adamın biri bir başka adamın önce tırnaklarını kesiyor, sonra birinin dişlerini kırıyor; sonra tırnağını kestiği adamın kolunu kırıyor. Şimdi hukuksal olarak bunlar tek suç mu yoksa ayrı ayrı işkence suçları olarak mı değerlendirilir? Evin kirasını neden hep bir ay önceden veriyoruz? Unutulan yatsı namazı bir gün sonraya kaza edilebilir mi? Kaza ile sakat kalsam devlet bana bakar mı? Anlatılan hikâyelerde kızların hep erkek tarafından kurtarılması sübliminal mesaj mı? Sanatın olduğu yerde çocuk istismarı veya kadın cinayetleri yaşanmaz mı hiç? Sanatsız kalan bir milletin hayat damarlarından hepsi kopmuş mudur? Evde sigara içmek acaba ne zaman yasaklanır? Ortadoğu’da trajedi, Avrupa’da ise genel olarak komikliklerin olduğu mutlu bir yaşam varsayarsak; Türkiye’de sürekli trajikomik olayların yaşanması coğrafya ile alakalı olabilir mi? Siz de kadın cinayeti, çocuk istismarı, eğitim sistemimizle alakalı trajikomik şeyler ve insanların düşüncelerinden dolayı hapse atılması gibi gibi şeyler duyduğunuzda veya çevrenizde pek anlam veremediğiniz saçmalıklar yaşandığında; ‘‘Umarım şizofrenimdir ve bütün bunlar hayal ürünüdür.’’ diyor musunuz? Ya da arada; ‘‘Kesin bu yaşadıklarım, gördüklerim, hayatımdaki insanlar ve garip olaylar; bütün bunlar bana özel kurgular, kesin birileri kameralar ile beni izliyor’’ diyor musunuz? Diyorsan eğer, evet sayın okuyucu Truman Sendromu’nun belirtileri başlamış demektir.

Truman Sendromu; 1998 yapımı, başrolünde Jim Carrey’nin rol aldığı “Truman Show” filminden sonra ortaya çıkmış bir sendromdur. Filmde Truman, anne karnındayken bir şirket tarafından evlat edinilerek 24 saat boyunca her yaptığı izlenen bir şov kahramanına dönüştürülmüştür. İlginç olan, bu şovun son derece büyük, dev bir sette gerçekleştiriliyor olmasıdır. Seaheaven adı verilen, deniz kenarındaki bir kasaba görünümlü bu dev sette her şey bir oyunun, kesintisiz canlı yayın yapılan bir şovun parçasıdır. Güneş, gök kubbeyi andıran şeffaf tavanda doğdurulup batırılmaktadır. Setin dışındaki bütün dünyada kesintisiz canlı yayını yapılmaktadır ve sadece Truman bu gösteriden habersiz, kendi gerçek ve özel hayatını yaşadığını sanmaktadır. İzlemeyenler için filmin sonunu söylemeyeyim; özet olarak yıllar boyunca Truman’ın hayatı kameralar ile izlenmiştir.

“Truman Sendromu” da, tıpkı Truman gibi tüm hayatının izlendiğini düşünmekle gelişen bir rahatsızlıktır. Bu sendromdan muzdarip kişiler, geliştirdikleri paranoid fantezilerle devamlı kameralarla izlendiklerini ve içinde yaşadıkları dünyanın gerçek olmadığını düşünürler. Çağımızda teknolojinin bu kadar gelişmesi ve popüler kültür etkisi ile bu sendromun ilerleyen yıllarda artacağını düşünüyorum. Özellikle büyük şehirlerde her yer kameralar ile dolu. Kullanmış olduğumuz sosyal medya, iletişim araçları güvenli değil. Teknoloji en anlamadığım, en uzak olduğum alan açıkçası fakat her bilgimizin alınıp takip edilmesi, analiz edilip başka alanlarda karşımıza çıkması; sistemli bir şekilde sanal alemde her şeyimizin takip edildiği hissi yaratıyor. Bu durum çoğu insan tarafından her an sorunla karşılaşacağı algısı yaratıyor ve hatta paranoyaya bile varabiliyor. Tüm bu faktörler bir araya geldiğinde Truman Sendromu (sanrısı) ortaya çıkıyor.

‘‘İnsanı hayata bağlayan işaretler vardır’’ demişti eskilerden bir dost. Gerçekleri öğreniyoruz hala bugün de aslında. Öğrenmeye devam bitmez ki. Ama biz öyle gerçekleri öğreniyoruz ki, ahh! Nasıl sarsılıyoruz. Kanmış meğer dünya. Güç kötülükle alakalı imiş çokça. Bebek ölümü, kadın cinayetleri, ezene tapma… Ezilenin ezilmesi ile ilgili korkunç iç susturmaları, savunma mekanizmaları, kendini kandırma…

Ah, bir işaret! Umudumu kestim şizofren oluşumdan da. Truman’ın gerçek hayattaki temsilcisi olmam da mümkün değil. Ne bir spot ışığı var ne temiz bir dünya. Umarım bütün bunlar başka bir kurgu yöntemidir.

Psk. Dan. Barış GÜÇLÜ 

Görsel: Truman Show

YORUMLAR (İLK YORUMU SİZ YAZIN)

Yorum yapabilmek için buradan üye girişi yapınız.

Gökkuşağı Köşesi Banner
Gökkuşağı Köşesi Banner

ÜYE GİRİŞİ

KAYIT OL